O  P  I  S

Ta na poły detektywistyczna powieść o mistyfikacji literackiej jest napisana wartkim językiem, traktuje o zwykłych – niezwykłych ludziach i ich losach na pograniczu polsko-niemieckim. Zaskakujący jest również „autobiograficzny“ wątek książki dotykający pisarstwa, emigracji oraz wyboru języka, ale głównie pisarstwa na obczyźnie. Wątek zdrady i kolaboracji z władzami PRL sprawia, że jest to również powieść o pokoleniu przełomu. W książce tej czytelnicy znający Muszera z jego późniejszych powieści, pełnych satyrycznych obrazów rzeczywistości, groteskowych i do bólu realnych postaci, że aż stają się przez to odrealnione, będą mogli poznać źródła tych późniejszych wątków. Znamiennajest zapowiedź narratora na końcu powieści: „Pewne anegdoty i myśli zmuszony jestem przenieść do następnej opowieści, którą być może kiedyś napiszę. Jeśli oczywiście wcześniej nie uczyni tego Stefan Lummick”. Zapowiedź została spełniona, nawet jeśli w odwróconej kolejności.
Alina Kuzborska